Omgang en huiselijk geweld

 

Na een echtscheiding wordt -normaal gesproken- contact tussen kind en beide ouders gewaarborgd door co-ouderschap of een omgangsregeling. In principe heeft het kind recht op contact met beide ouders.

Maar is een omgangsregeling net zo vanzelfsprekend in het geval van huiselijk geweld? Indien er sprake is geweest van huiselijk geweld tijdens de relatie, is de kans namelijk zeer groot dat ook na het verbreken van de relatie het geweld door gaat. We lezen er genoeg over in de media.

De kans is dus ook groot dat het geweld doorgaat als het mishandelde slachtoffer contact moet onderhouden met de dader, vanwege de omgangsregeling. Met concreet gevaar voor het leven. En niet alleen het leven van de mishandelde partner, maar ook dat van de kinderen.

Niet alleen volgens Stichting Zijweg, maar volgens vele instanties met expertise op dit gebied; zie b.v. de lijst met artikelen op de site van bezorgdemoeders.nl.

Stichting Zijweg pleit daarom voor een zorgvuldige belangenafweging in het geval van huiselijk geweld en stalking na relatiebeïndiging.

 

Wet bevordering voortgezet ouderschap en zorgvuldige scheiding:

verplicht ouderschapsplan. Momenteel ligt er een wetsvoorstel bij de eerste kamer, waarin onder andere opgenomen is dat ouders een gezamenlijk voorstel voor het opstellen van een ouderschapsplan moeten doen, voordat gescheiden kan worden. Als je niet samen zo'n ouderschapsplan kan opstellen, wordt mediation verplicht. Ook wil men stimuleren dat gezamenlijk gezag na de scheiding in principe altijd blijft, en dat afwijzing van omgang nóg moeilijker zal worden. Ook na huiselijk geweld.

Dit ondanks dat bekend is dat nu al met het huidige beleid in 20% van de scheidingen in gezinnen met kinderen de moeder aangeeft lichamelijk geweld een rol speelt (tegen 1% van de vaders). En dat nu in slechts in 4% van de scheiding de moeder éénhoofdig gezag krijgt. In slechts 3-4% wordt de omgang met de uitwonende ouder afgewezen, deels wegens huiselijk geweld (E-Quality, te verschijnen najaar 2008). Wat gebeurt bij de overige 16-17% van de scheidingen waarin huiselijk geweld plaatsvond/vindt, is niet bekend....

Wel weten we dat soms de moeder zo bang is voor de omgangsregeling dat zij niet durft te scheiden. Als ze de kinderen aan een agressieve vader moet gaan meegeven heeft ze geen mogelijkheid meer om ze te beschermen. Ook weten we dat de moeder soms zo bang is de kinderen mee te geven aan de pleger van het geweld, dat zij hiervoor bestraft wordt. Soms met de ergst denkbare straf; de kinderen worden aan de andere ouder toegewezen, terwijl bekend is dat die ouder zich schuldig maakt aan geweld. Geloof het of niet, deze wanpraktijken komen in Nederland voor.
 

Kortom: indien er ten gevolge van de nieuwe wet nog vaker bij echtscheiding na huiselijk geweld wordt gekozen voor gezamenlijk gezag en omgang, voor een verplicht ouderschapsplan en verplichte mediation, worden de belangen van de mishandelde moeders en kinderen in de toekomst nog ernstiger bedreigd en hun veiligheid nog verder in gevaar komt.Momenteel klinken er gelukkig enige kritische geluiden vanuit de PvdA kant zoals te lezen is in het voorlopig verslag van de vaste commissie voor justitie, dd 8 juli 2008. Laten we hopen dat de wetgever de meest wijze beslissing neemt, namelijk dat in het geval van huiselijk geweld een ander beleid gevoerd wordt dan in de overige echtscheidingsgevallen.

 

Raad voor de Kinderbescherming

Als er sprake is geweest van huiselijk geweld binnen de relatie zal de Raad voor de Kinderbescherming in veel gevallen een onderzoek adviseren aan de rechter. Vaak doet de Raad zo'n onderzoek zelf, maar oook wordt er soms een onafhankelijk bureau ingeschakeld.Tijdens een onderzoek van de Raad worden gesprekken met beide ouders gevoerd, en soms wordt het kind onderzocht. Soms wordt bijvoorbeeld geobserveerd hoe de ouders met het kind omgaan, of wordt een psychiatrisch onderzoek afgenomen. 

 
Klachten over de Raad voor de Kinderbescherming of Jeugdzorg?

Indien je tegen problemen opgelopen bent welke je niet met de Raad zelf kunt of wilt bespreken, dan kun je contact opnemen met het Advies en Klachtenbureau Jeugdzorg (AKJ). Dit is een onafhankelijk bureau welke kosteloos hulp biedt bij klachten over jeugdzorg en de Raad voor de Kinderbescherming. Zij verstrekken nooit informatie over jou en je kind(eren) zonder overleg met jou.

 

De Klembrief

Kinderen kunnen door de rechter worden gehoord over de afspraken na echtscheiding van hun ouders die er moeten worden gemaakt, over waar ze willen wonen en hoe vaak ze de andere ouder willen zien.

Vanaf hun twaalfde jaar kunnen kinderen een ‘Klembrief’ naar de rechter sturen, waarin staat wat zij willen. Deze brief wordt serieus meegenomen bij de afwegingen. Vanaf hun zestiende jaar mogen ze hun mening ook uitspreken over kinderalimentatie. Maar als de ouders het niet met elkaar eens zijn, is het uiteindelijk de rechter die beslist.

 

Scheiden bij weinig middelen 

Voor mensen met een laag individueel jaarinkomen (voor 2015: € 25.800 zonder kinderen of € 36.400 met minderjarige kinderen) en weinig vermogen (minder dan ca. € 10.000) bestaat de mogelijkheid gratis te scheiden.

Zij kunnen een beroep doen op de stichting Helemaal Gratis Scheiden.

Standpunt Stichting Zijweg inzake automatisch gedeeld ouderschap of gelijkwaardig ouderschap
 

In 2009 is in de Nederlandse wet vastgelegd dat na het verbreken van hun relatie beide ouders een gelijkwaardige rol hebben bij de verzorging en opvoeding van hun kind/kinderen.

 

Dit beginsel is het uitgangspunt bij wettelijke regelingen van gezag over, omgang met, zorg voor en opvoeding van de kinderen nadat de ouders zijn gescheiden of hun relatie hebben verbroken.

 

Het beginsel verhindert echter het toepassen van maatwerk bij de vaststelling van het ouderschapsplan. Bovendien is het veelvuldig wisselen van verblijf en verzorgende ouder niet in het belang van het kind dat behoefte heeft aan stabiliteit.

 

De gelijke rechten voor vaders en moeders hebben helaas niet het effect dat scheiden soepeler verloopt. Co-ouderschap lijkt zelfs voor meer conflictscheidingen te zorgen. Het goedbedoelde ouderschapsplan heeft vaak een averechts effect.

Bij een echtscheiding stellen ouders verplicht een ouderschapsplan op. Hierin staat hoe de kinderen worden opgevoed, hoe het contact tussen beide ouders en de kinderen gaat plaatsvinden en hoe de alimentatie is geregeld. In het ouderschapsplan kunnen ouders afspraken maken over sport, verjaardagen, vakanties en medische verzorging van de kinderen.

 

Het is aan de ouders om te bepalen waarover zij afspraken willen vastleggen. De Wet bevordering voortgezet ouderschap en zorgvuldige scheiding stelt echter een aantal minimumeisen. Een rechter beoordeelt of het ouderschapsplan aan die eisen voldoet. En hier gaat het vaak al mis. Beide ouders komen er niet samen uit bij het opstellen van dit plan en als er al tijdens de relatie geen sprake was van geweld, ontstaat hier vaak al het begin van een conflictscheiding.

 

Zeker als er tijdens de relatie al sprake was van geweld – geestelijk, lichamelijk, seksueel – in de vorm van intiem terrorisme is Stichting Zijweg er voorstander van dat er eenhoofdig gezag over de kinderen wordt uitgesproken en dat de kinderen een vaste woon- en verblijfplaats hebben. Niet dat wij tegen omgang met beide ouders zijn, maar dat moet wel veilig en verantwoord zijn.

 

Immers, als je als partner jarenlang bent bedreigd dat jou en je kinderen iets zal worden aangedaan als je bij hem of haar weggaat, dan geef je je kinderen niet met een gerust hart mee aan de andere ouder. De ouder die desondanks onder druk wordt gezet wordt om de kinderen toch aan de andere ouder mee te geven en gezien de geuite bedreigingen hier overstuur en opstandig door is, mag hierop niet worden afgerekend door de instanties. Helaas is dat wel de praktijk.

 

Een van de ouders dwingen om de kinderen bij de ouder te laten zijn die in het verleden mishandeld heeft en dreigende taal heeft geuit, werkt traumaverhogend en in feite kan deze ouder zo nooit aan traumaverwerking toekomen. Ook dat heeft een negatief effect op de kinderen en de mishandelende ouder wordt zo ‘beloond’ voor zijn gedrag in plaats van daar op aangesproken.

 

Regelmatig ontvangt Stichting Zijweg signalen dat de ouder die tijdens de relatie de pleger was van intiem terrorisme tijdens de periode dat hij/zij voor de kinderen zorgt, hij/zij de kinderen opzet tegen de andere ouder. In een aantal gevallen heeft dit al tot ouderverstoring geleid.

 

De pleger van intiem terrorisme blijkt in de praktijk naar buiten toe een uiterst innemend persoon te zijn die op overtuigende manier de andere ouder zwart kan maken en de instanties weet te overtuigen.

 

Er zal door een ervaren hulpverlener onderzocht moeten worden of een van de ouders een schadelijke ouder is en of aan het geweld een persoonlijkheidsstoornis en/of verslavingsproblematiek ten grondslag ligt.

Er zal sowieso onderzoek moeten worden gedaan naar de aard en omvang van schadelijk ouderschap.

vragen, ondersteuning en/of advies ​

voor lotgenoten

  • Facebook - Grey Circle
  • Twitter - Grey Circle
  • LinkedIn - Grey Circle
   correspondentieadres:    
Herenweg 112, 1244 PZ Ankeveen     
 algemene noodnummers          kvk: 24375483                archief                   disclaimerprivacy